Akats larria da Auzitegi Kosntituzionalaren epai hau. Hiru argumentuk arrazoitzen dute baieztapen hau: 1) juridikoki ez da jasangarria, 2) euskal herritarrek politikan parte hartzeko eskubideak murrizten ditu eta 3) bakerako eta normalizaziorako prozesuaren blokeoa sendotzen du.
Konstituzionalaren epaia ez da jasangarria juridikoki.
Epaian Konsituzioak esaten du hautes-prozedura baten mekanismoak erabiltzen dituen kontsulta oro erreferendum bat dela eta, beraz, Espainiar Konstituzioaren 149.1.32 artikulura lotuta dago. Baieztapen honek ez du sostengurik honako arrazoirengatik:
1- Aipatu artikuluan jasotzen da Estatuak eskumen esklusiboa duela erreferendum bidezko herri kontsultak baimentzeko. Horrek aurresuposatzen du badirela beste bide batzuk kontsultak deitzeko, baina ezin badira erabili hautes-prozedurak, edukirik gabe gelditzen dira kontsultak. Hauteskunde-batzordeen osaera eta hautesle-erroldak lortzerik ez badago, ez dago oinarrizko berme demokratikorik herri-kontsultak egiteko. Aipatu artikuluak baieztatuko balu Estatuaren eskumen esklusiboa herri kontsulta guztiak baimentzeko, arrazoia izango luke Auzitegi Konstituzionalak, baina hori ez da aginduak hitzez hitz dioena.
2- Konstituzionalak ikuspegi juridiko zaharkitua erabili du erreferenduma eta kontsulta bereizteko. Eusko Legebiltzarrak onetsitako legea ez da erreferendum bat, ez baitu helburutzat Lege bat edo arau ekintza bat berrestea. Zuzenean herritarren iritzia jakin nahi du soilik. Gaian adituak direnek egiten dute bereizketa hori. Haatik, Auzitegi honentzat berdina da guztia.
3- Aurreko guztiaren adibide bat da ondorengoa: epaiaren ondorioz, Kataluniako eta Andaluziako estatutu berri batzuk ere konstituzioaren kontrakotzat jo daitezke; izan ere, Komunitate Autonomiko horiek herri-kontsultak, erreferendumak salbuespen, sustatzeko gaitasuna dutela baieztatzen baita estatutu horietan. Bitxia da Andaluziarako inolako helegiterik ez aurkeztu izana. Orain, Auzitegi Konstituzionalak azaldu beharko luke nola gauzatu ahal izango dituzten kontsultak komunitate horiek ez badituzte eskuragarri hautesle-erroldak.
Herritarrek politikan parte hartzeko eskubideak murrizten ditu epaiak.
Demokrazia kontzeptu zaharkitu batean dago ainguratuta Konstituzionala. Horren adibide garbiena epaian ikus daiteke, demokrazia zuzenaren tresnak soilik ordezkapen demokrazia sendotzeko erabili behar direla jasotzen baitu. Europako herrialde askok (Suitza, Austria, Italia, Baltikoko herrialdeak) hasitako bidearekin talka egiten du demokrazia ulertzeko modu horrek. Halaber, talka egiten du ordezkapen demokrazia eta zuzena elkarren artean osagarri diren sistema demokratiko batera zabaltzen ari diren munduko beste herrialde (bereziki Hegoamerika eta Amerikako Estatu Batuak) batzuetako ereduarekin. Herritarrak erabakietara hurbiltzera eta parte hartzera bultzatzen dituzte eredu horiek.
Soilik hauteskundeetan eta jada Legebiltzarrean edo Gobernuan zehazturiko aferei buruzko noizbehinkako erreferendumetan parte hartzera mugatzen ditu herritarrak epai honek. Demokrazia ulertzeko modu horrek eraman du 1981etik soilik 4 galdeketa egitera (NATO, Europako Konstituzioa, Andaluziako eta Kataluniako estatutuak). Horrekin alderatuta, AEBetan, 2007an, 34 egin ziren.
Bakerako eta normalizaziorako prozesua blokeatzen du ebazpenak.
Epaian larriena honakoa da: bakerako eta normalizaziorako prozesuaren blokeoa sendotzeko beste urrats bat da. Bake prozesuaren porrotak eragindako ajea bizi du oraindik euskal gizarteak eta azken hilabeteotan Zapateroren Gobernuaren jarduera izan du begien aurrean; alegia, alderdi politikoen arteko elkarrizketa oztopatzen eta Eusko Jaurlaritzarekin negoziazio prozesu bat abiatzeari uko egiten ikusi du Zapateroren Gobernua. Orain, behin kontsulta deitzeko Legeari jarritako helegitearen eta eten-aginduaren ondoren, ate bat itxi nahi zaio euskal gizarteari; pairatzen dituen arazoak konpontzeko atea zabaltzeko aukera galarazi nahi zaio. Elkarrizketa ukatu eta kontsulta debekatzen bada, zeintzuk dira gelditzen diren aukerak? Gobernu Zentralaren jarrerak eta Konstituzionalaren epai honek honako mezua helarazten diote euskal gizarteari: irtenbideak soilik posible izango dira beraiek nahi dutenean eta beraiek nahi duten moduan, hau da, euskal gizartea ez da heldua bere erabakiak hartzeko eta arazo propioak konpontzeko, bakearen alde atsedenik gabe lan egin duen arren, eta soilik beraiek dituzte eskumena eta gaitasuna bakraeko prozesu bat garatzeko.
Lokarrik uko egiten dio argumetu hori onartzeari. Euskal gizartea heldua da eta oso gaitua dago bakearen eta elkarbizitzaren inguruan zuzenki galdetua izateko. Kontsulta baten deialdia aldarrikatzeko orain arte egindako bidea hasi baino ez da egin. Oinarrizko eskubide demokratikoa da eta beharrezko tresna bat, legezkoa eta komenigarria blokeoa gainditzeko. Herritarren nahia zein den zuzenean jakiteko tresnak definitzeko lanean jarraitzea dagokie orain erakundeei, alderdi politikoei eta gizarte osoari. Lokarrik ere beregain hartzen du konpromiso hau eta, hain zuzen, aurki emango du ezagutzera bere lan-ildoa.
2008ko irailak 12
Primero ETA kanpora, que ra la palabra del Lehendakari. Luego, un par de años de tranquilidad y seguidamnete, todas las consultas que querais, de veras, en situación sosegada e igualitaria. No seamos injustos, por favor! Una vez más, me decepcionais.
|
19.09.2008 00:35
De acuerdo con el planteamiento de Lokarri. Saludos cordiales.
|
18.09.2008 14:37